آمیزش جنسی در انسان، سکس یا خفت‌وخیز[ف ۱] معمولاً به عملی گفته می شود که یا برای لذت جویی و یا تولید مثل انجام شود که به ورود اندام تناسلی مرد در اندام تناسلی زن گفته می‌شود.[۱] در صورت موفقیت در کامجویی این عمل را انزال و ارگاسم گویند و در صورت موفقیت در عمل تولیدمثل، سلول‌های اسپرم جنس مذکر وارد بدن جنس مؤنث شده و تخمک‌های زن بارور می‌شود. این کار باعث تشکیل اندامگان جدیدی می‌شود. در زمان برانگیختگی جنسی، بدن با بالا بردن ضربان نبض و انقباض ماهیچه‌ها خود را برای آمیزش آماده می‌کند. در مردان خون به سمت آلت تناسلی روان شده که موجب بزرگتر شدن و سفت شدن آن می‌شود تا ورود آلت مرد در مهبل زن ساده‌تر گردد. در زنان دیواره‌های مهبل نمناک شده، بخش درونی مهبل منبسط شده و کلیتوریس بزرگ می‌شود. در مرحلهٔ اوج لذت جنسی فشارهای عصبی-ماهیچه‌ای که در مراحل قبل جمع شده در چند ثانیه آزاد می‌شود. مهبل شروع به انجام یک سری انقباضات منظم می‌کند و آلت مردانه نیز به صورت موزونی جمع شده که اسپرم‌ها و منی را دفع کند. آمیزش جنسی با خروج منی (حاوی اسپرم‌ها و مایع حاوی مواد غذایی برای اسپرم‌ها، آب، نمک و متابولیتها) درون کانال مهبلی زن پایان می‌پذیرد. نهایتاً اندام‌های جنسی به حالت اولیهٔ قبل از تحریک بازمی‌گردند.[۲]

برای آمیزش جنسی جهت کامجویی، روش مورد ترجیح یک زوج از فرهنگ آن‌ها تأثیر می‌پذیرد؛ به عنوان مثال، مردمان برخی فرهنگ‌ها روش آمیزش چهره به چهره را بر روش‌های دیگر، ترجیح می‌دهند؛ در حالی که در برخی فرهنگ‌ها این روش آمیزش، محبوبیت آن‌چنانی ندارد.[۱] ولی آمیزش جنسی جهت بچه دار شدن به توصیه پزشکان صرفاً باید به صورت چهره به چهره انجام شود. آمیزش جنسی توسط انسان‌ها ممکن است به صورت دسته جمعی نیز صورت گیرد که به آن سکس گروهی می‌گویند.

برای بسیاری از جوامع باستانی و سنتی، روابط جنسی دارای معانی برجسته مذهبی بوده‌است. عموماً برای این موضوع از تمثیل «حاصلخیزی یا باروری» استفاده می‌شده‌است. مشخص نیست که آیا قدیمی‌ترین جامعهٔ یک‌جانشین کشاورز (که حدود ۷۰۰۰ سال قبل از میلاد در ناحیه مدیترانه به وجود آمدند)، از ارتباط علیت و معلولی بین «آمیزش جنسی» و «حامله شدن» آگاه بوده‌اند یا خیر، ولی به نظر می‌آید که آمیزش جنسی به عنوان بخشی از نظام باروری طبیعت نگریسته می‌شده زیرا تطبیقی بین زن و «زمین مزرعه»، بین مرد و «شخم»، و بین آمیزش جنسی و «عمل شخم‌زدن» در این فرهنگ‌ها دیده می‌شود. از اقوام گذشته داستان‌های آفرینش زیادی که صحبت از خلق کیهان به دلیل آمیزش جنسی موجودات نخستین یا خودارضایی یک موجود نخستین می‌کنند، به دست رسیده‌است. همچنین رابطهٔ جنسی بین خدایان و انسان‌های مؤنث موضوعی است که در فرهنگ‌های مختلف بسیار به چشم می‌خورد.[۳]

در مذاهب و فرهنگ‌های مختلف نگرش‌های متفاوتی نسبت به آمیزش جنسی دیده می‌شود. یک رویکرد آن را «مثبت» و «طبیعی» قلمداد کرده و مراسم مذهبی خاصی نیز برای آن پیشنهاد می‌دهد، و یک رویکرد دیگر نگاهی «منفی» نسبت به آمیزش جنسی دارد.[۳] به عنوان مثال قرآن آمیزش جنسی را شیطانی یا لزوماً موجب دلبستگی به دنیا در نظر نمی‌گیرد اگرچه نگاه شهوانی نسبت به زنان را مثالی از شیفتگی به لذت‌های دنیا می‌داند.[۴] این نظر اشاره به آیه ۱۴ سوره ۳ قرآن دارد.

فلاسفه در شاخه‌ای از فلسفه به نام «فلسفه سکس» به بررسی آمیزش جنسی و موضوعات مربوط به آن از دیدگاه مفهومی، اخلاقی، متافیزیکی، و هنجاری می‌پردازند.[۵] ارزش‌گذاری اخلاقی بر روی رابطه جنسی به نگاه فرد به ماهیت برانگیختگی و امیال جنسی در انسان بستگی دارد. در این زمینه فلاسفه به دو دستهٔ عمدهٔ خوشبین‌ها و بدبین‌ها تقسیم می‌شوند. فلاسفهٔ بدبین برانگیختگی جنسی و انجام عملی بر اساس آن را در حد کرامت و شأن انسان نمی‌بینند. فلاسفهٔ خوشبین آمیزش جنسی را مکانیزمی در نظر می‌گیرند که به صورت طبیعی و از روی شادی پیوندی جنسی و غیرجنسی میان دو نفر برقرار می‌کند.[۶]

مصداق‌های سوء استفاده جنسی در قوانین ذکر می‌شود و این قوانین بسته به زمان و مکان تغییر می‌کند. تقریباً در تمامی نظام‌های قضایی تجاوز جنسی جرمی با مجازات سنگین محسوب شده‌است.

 

 

اولین آمیزش جنسی

در اغلب موارد پرده بکارت زنان در اولین آمیزش جنسی پاره شده که می‌تواند همراه با درد و خون‌ریزی باشد[۱۲] (جنس مؤنث انسان از نظر داشتن پرده بکارت و خون‌ریزی در هنگام پاره شدن آن در میان پستانداران یکتا است).[۱۳] اما در برخی زنان پرده بکارت به جای پاره شدن کشیده می‌شود. مواردی هم وجود دارد که پرده حتی در هنگام زایمان نیز پاره نمی‌شود. پرده بکارت همچنین ممکن است به دلیل استفاده از تامپون، حرکات ورزشی شدید یا نوازش شدید پاره شود.[۱۲]
حالات مختلف
نوشتار اصلی: روش آمیزش جنسی

روشی مورد ترجیح یک زوج برای آمیزش جنسی به فرهنگ آن‌ها بستگی دارد. به عنوان مثال آمریکاییان روش آمیزش چهره به چهره را بر روش‌های دیگر ترجیح می‌دهند در حالی که در برخی فرهنگ‌ها این روش آمیزش محبوبیت آنچنانی ندارد. بگفته جان پال مک‌کینی از دانشگاه ایالتی میشیگان محبوبیت روش آمیزش چهره به چهره در آمریکا بحدی است که بر اساس آمار یک کتاب منتشر شده در سال ۱۹۶۷، ۷۰ درصد زوج‌ها در آمریکا اصلاً روش آمیزش دیگری را بجز روش چهره به چهره امتحان نکرده بودند.[۱]

لذت جنسی

از دیدگاه زیست‌شناسی لذت جنسی نتیجه واکنش‌های شیمیایی است که در مغز رخ می‌دهد[۱۴] (برخی از فیلسوفان معادل بودن فرایندهای شیمیایی مغزی و کیفیات ذهنی از جمله لذت ارگاسم را نمی‌پذیرند).[۱۵] اکثر مطالعات روان‌پزشکان عصب‌شناس نشان می‌دهد که لذت جنسی ناشی از تحریک مسیر دوپامینرژیک است.[۱۴][۱۶] اوج لذت جنسی (ارگاسم) در مردان با عمل تولید مثلی خروج اسپرم به واژن همراه است اما اوج لذت جنسی در زنان هم از طریق واژن و هم از طریق چوچوله ممکن است و می‌تواند از طریق چوچوله و بدون دخول هم اتفاق بیفتد. تفکیک لذت جنسی و عمل آمیزش از موضوعات مورد مناقشه میان زیست‌شناسان در مورد بوده‌است. برخی پیشنهاد داده‌اند که وجود اوج لذت جنسی در زنان از ملزومات تولیدمثل زنان نیست یعنی برای تلقیح اسپرم و تخمک نیازی به ارگاسم زن نیست. در نتیجه لزومی نداشته که در مسیر فرگشت این دو با یکدیگر تطبیق کامل پیدا کنند.[۱۷]
دیدگاه تکاملی
روش آمیزش چهره به چهره اثر ادوار هنری آوریل

بگفته برنارد کمپبل تکامل انسان و گسترش قشر مغز خصوصاً لوب پیشانی و لوب آهیانه‌ای تأثیر مهمی بر رفتار جنسی انسان داشته‌است. از یک طرف محدودهٔ تحریکاتی که می‌توانند منجر به پاسخ جنسی در انسان شوند گسترش یافته و از طرف دیگر قابلیت امتناع از آمیزش -زمانی که تمام تحریکات برای آمیزش جنسی فراهم است، به وجود آمده‌است. در مورد «گسترش محدوده تحریکاتی که می‌تواند منجر به پاسخ جنسی شود» می‌توان گفت که به عنوان مثال به صورت یک قانون کلی در پستانداران، جنس مؤنث قبل از بلوغ به رفتارهای جنسی روی نمی‌آورد در حالی که جنس مذکر قبل از بلوغ گاهی اوقات به آن روی می‌آورد. شامپانزهای مؤنث تا حدی علاقه به آمیزش قبل از بلوغ دارند. اما در انسان در صورتی که کنترل جامعه وجود نداشته باشد، هم پسر و هم دختر غیربالغ تقریباً تمامی رفتارهای جنسی ممکن را (بجز خروج منی) از خود نشان می‌دهند. از طرف دیگر «گسترش قابلیت امتناع از آمیزش» تا حدی افزایش یافته که مردان به راحتی می‌تواند در طول عمر خود دست به آمیزش جنسی نزنند. در زنان تمایل جنسی مربوط به استروس تقریباً از بین رفته‌است. در حالی که ترشح استروژن هنوز وجود دارد، این هورمون نقش مشخصی بازی نمی‌کند و رابطهٔ جنسی به دلیل تحریک جنسی تقریباً در هر زمانی می‌تواند برقرار شود.[۱۸]
اختلال عملکرد جنسی
جالینوس و دیوسکوریدس، طبیبان یونانی، حشیش را برای کاهش میل جنسی تجویز می‌کردند. طب سنتی ایرانی نیز تأثیر کوتاه‌مدت حشیش را افزایش تمایلات جنسی ولی تأثیر بلندمدت آن را ضعف جنسی می‌دانست. حشیش برای کاهش تمایلات جنسی برای اولین بار توسط پزشکان مسلمان در هند تجویز شد.

اختلال عملکرد جنسی (به انگلیسی: sexual dysfunction) به مجموعه مشکلات مربوط مراحل تحریک، برانگیختگی جنسی و ارگاسم در چرخه واکنش‌های جنسی گفته می‌شود. در ابتدای قرن بیستم پزشکانی مانند کرافت-ابینگ[۲۰] اختلال عملکرد جنسی را ناشی از استمنا در دوران کودکی، و فعالیت جنسی بیش از حد پس از بلوغ می‌دانستند و جهت معالجه آن ممانعت از استمنا در کودکان و کاهش فعالیت جنسی بالغین را پیشنهاد می‌کردند. دیدگاه دیگری که بعدها توسط فروید رواج یافت اختلالات جنسی را از عوارض حل نکردن عقده ادیپ می‌دید. این توضیح از اختلالات جنسی برای سال‌ها غالب بود اگر چه روان‌درمانی پیشنهادی فروید برای رفع اختلالات جنسی ناکارآمد بود. اولین روانپزشکانی که دیدگاه فروید را به چالش کشیدند رفتاردرمان‌گرانی مانند ژوزف ولپی بودند که تشویش و اضطراب را علت اصلی اختلال عملکرد جنسی می‌دانستند. این روان‌پزشکان جهت کاهش اضطراب از بیمار می‌خواستند که سلسله مراتبی از رفتار جنسی را در حالتی که در آرامش عمیق ماهیچه‌ای قرار دارد تصور کند. بیمار سپس همان رفتارها را در همان وضعیت آرامش انجام می‌داد.[۲۱] تحقیقات بعدی ویرجینیا جانسون و ویلیام مسترز نقش عمده‌ای در توسعه روش‌های درمانی اختلال جنسی ایفا کرد. آن‌ها توضیح روانی بهتری از عملکرد جنسیتی ارائه کرده و روش‌های درمانی جدیدی را پیشنهاد کردند. جانسون و مسترز تأکید می‌کردند که اختلالات جنسی مشکل هر دو شریک جنسی است و نه مشکل یکی از آنها. از این جهت معالجه هر دو نفر را تجویز می‌کردند. آن‌ها رابطه جنسی را رفتاری طبیعی در نظر می‌گرفتند که قابل یادگیری نبوده، بلکه باید به افراد در حذف موانعی که در بروز رفتار جنسی معمولی آن‌ها وجود دارد کمک کرد. جانسون و مسترز معتقد بودند که موضوعاتی مانند شرطی شدن فرهنگی، نگاه خانواده و دوران کودکی به آمیزش جنسی، نگاه‌های مذهبی، مهارت‌های بیانی ضعیف و بسیاری عوامل دیگر در رشد اختلالات جنسی مؤثر هستند. پیشرفت بعدی کمی بعد توسط هلن کاپلان در کتابش با عنوان «سکس درمانی جدید» (به انگلیسی: The New Sex Therapy) بدست آمد.[۲۲] هم‌اکنون برای اختلال در نعوظ از داروهایی که در آن از «سیلدنافیل آنزیم غیرفعال‌کننده گوانزین مونوفسفات حلقوی» استفاده می‌شود.
فواید رابطه جنسی

رابطه جنسی باعث کاهش اضطراب، افزایش حس شادی، تقویت سیستم ایمنی، تسکین درد، کاهش روان‌رنجوری و کاهش خطر ابتلا به سرطان پروستات می‌شود.[۲۳] افزایش رابطه جنسی در میانسالی ممکن است انسان را باهوش‌تر کند و اثرات مخرب افزایش سن بر نگهداری و فراخوانی اطلاعات از حافظه را جبران کند.[۲۴] قسمت هیپوکامپ مغز جایی است که در آن حافظه بلندمدت شکل می‌گیرد. با افزایش سن در پستانداران و از بین رفتن نورون‌های این قسمت مغز، آن‌ها دچار انواع «فراموشی»‌ها می‌شوند. موش‌ها پس از قرارگرفتن در معرض مداوم و درازمدت رابطه جنسی، عملکرد حافظه و شناخت‌شان بهبود یافته‌است. همچنین بررسی‌های مغز این موش‌ها نشان از حضور سلول‌های عصبی جدید به ویژه در قسمت هیپوکامپ داشته‌است. رابطه جنسی و سکس به عنوان یک نوع تعامل احساسی و فیزیکی با افراد دیگر، موجب کاهش استرس و افزایش رشد سلول‌های ناحیه هیپوکامپ می‌شود.
بیماری‌ها
آگهی تبلیغاتی آمریکایی در جنگ جهانی دوم که هدفش تهییج حس میهن‌دوستی سربازان بوده تا از خود محافظت کنند. نوشته روی پوستر نوشته «ظاهر او ممکن است تمیز بنظر برسد، اما» و در پایین پوستر نوشته «نمی‌توانی نیروهای محور را شکست‌دهی اگر به بیماری مقاربتی مبتلا شوی».
نوشتار اصلی: بیماری‌های آمیزشی

بیماری‌های آمیزشی یا جنسی، یا مقاربتی، بیماری‌های گوناگونی هستند که از طریق انواع روش‌های آمیزش جنسی (آمیزش جنسی دهانی، مهبلی، مقعدی) انتقال پیدا می‌کنند مانند هپاتیت ب، ایدز، سیفلیس، سوزاک، کلامیدیا تراکوماتیس، شانکروئید، تبخال، CMV، شپش عانه، کوندیلوما آکومیناتوم و… برخی از این بیماری‌ها از روش‌های غیر جنسی نیز منتقل می‌شوند مثلاً از طریق انتقال خون، سوزن مشترک در معتادان به مواد مخدر تزریقی یا در زایمان.[ف ۳] بیماری‌های مقاربتی (STD) یا منتقله از راه جنسی یا آمیزشی را بر اساس تظاهرات عمده اولیه (موضعی) می‌توان به سه گروه تقسیم کرد:[ف ۳]

۱. زخمهای تناسلی مانند عفونت هرپس تناسلی (تبخال تناسلی)، سیفلیس، شانکروئید (آتشک)، لنفوگرانولوم ونروم، گرانولوم اینگوینال (به علت کلامیدیا)، کوندیلوما آکومیناتوم (زگیل تناسلی)

۲. اورتریت، سرویسیت و بیماری‌های التهابی لگن مانند سوزاک (گنوره)، کلامیدیا تراکوماتیس، تریکوموناس واژینالیس و اوروپلاسما اورولیتیکوم

۳. واژینیت مانند کاندیدا آلبیکنس، تریکوموناس واژینالیس و گاردنلا واژینالیس

برخی از بیماری‌های منتقله از راه جنسی مانند ایدز و هپاتیت تظاهرات موضعی خاصی ندارند؛ برخی از این بیماری‌ها عامل غیرمیکروبی دارند مثلاً قارچ تنیا کروریس یا حشره جرب (گال) و شپش عانه. البته عوامل غیرمیکروبی مانند شپش عانه و جرب هر چند ممکن است ناحیه تناسلی را درگیر سازند ولی چون از راه آمیزشی منتقل نمی‌شوند بلکه از راه تماس مستقیم پوست فرد آلوده با فرد سالم منتقل می‌شوند، بهتر است جزء بیماری‌های منتقلهٔ جنسی محسوب نشوند.[ف ۳]

به عنوان یک اصل کلی در درمان این بیماری‌ها نیاز به درمان هم‌زمان شریک جنسی وجود دارد و باز به عنوان یک اصل کلی ابتلای مادران به این بیماری می‌تواند به جنین آسیب بزند

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

چهار + 10 =